بهترین، سریعترین و ساده ترین روشهای خانگی استخراج طلا از برد
برخلاف تصور رایج که طلا را تنها عنصری زیبا و گران قیمت میدانند و معتقدند کاربرد آن صرفاً محدود به بازارهای سرمایه و جواهرات است، واقعیت نشان میدهد این فلز دارای ویژگی های منحصر به فرد و کاربردی فراوانی است. یکی از مهمترین خصوصیات طلا، رسانایی فوقالعاده بالای آن است؛ به گونهای که در مقایسه با مس و نقره، نه تنها هادی بسیار قوی تری محسوب میشود، بلکه دوام و ماندگاری آن در طول زمان نیز بسیار بالاتر است.
حتما ویدیوی زیر را تماشا کنید!!!
به همین دلایل، طلا نقش مهمی در ساخت قطعات الکترونیکی ایفا میکند. تقریباً تمامی دستگاههای الکترونیکی موجود در منازل ما، از تلفنهای همراه و لپتاپ ها گرفته تا تلویزیون ها و سایر تجهیزات، در مدارهای داخلی خود دارای لایه ها یا اتصالاتی از طلا هستند تا عملکردی پایدار و مطمئن ارائه دهند.
اما این تنها بخشی از کاربردهای طلا است. طلا در صنایع مختلف، از تجهیزات پزشکی تا فضاپیماها، به دلیل ویژگی های خاصش به کار میرود و هر بار استفاده، ارزش واقعی آن را بیش از پیش نشان میدهد. در این مقاله، علاوه بر معرفی قطعاتی که دارای طلا هستند و روشهای ایمن جداسازی آنها، به بررسی روش های استخراج طلا در محیط های خانگی نیز خواهیم پرداخت تا با کاربردها و ارزش این فلز گرانبها در دنیای مدرن بیشتر آشنا شوید.
روش های خانگی استخراج طلا از برد های الکترونیکی
در این بخش، قصد داریم دو روش شناخته شده و کاربردی برای استخراج طلا از برد های الکترونیکی که میتوان تا حدی در محیط خانگی از آنها استفاده کرد، معرفی کنیم. روش اول، که ساده تر و در دسترس تر است، مربوط به استخراج طلا از بردها و قطعات الکترونیکی است. روش دوم به استخراج طلا از سنگ ها و کان سنگ ها مربوط میشود؛ این روش به دلیل نیاز به تجهیزات تخصصی، به طور کامل خانگی محسوب نمیشود، اما امکان بررسی و انجام آن با احتیاط وجود دارد.
استخراج طلا از بردها و قطعات الکترونیکی
این روش به طور ویژه توجه افراد علاقه مند به استخراج طلا را جلب کرده است. همانطور که پیشتر اشاره شد، طلا به دلیل رسانایی بالا و مقاومت در برابر خوردگی، در بسیاری از قطعات الکترونیکی کاربرد دارد. تقریباً هر برد یا قطعهای که نیازمند اتصال پایدار و انتقال جریان الکتریکی دقیق باشد، لایهای از طلا در ساختار خود دارد.
نمونه هایی از قطعات حاوی طلا:
رم و هارد کامپیوتر
باتریهای موبایل و قلمی
لامپها و چراغهای خاص
سیمکارتها و کارتهای اعتباری
- برد های مخابراتی
استخراج طلا از سیمکارت و کارت های اعتباری
برای استخراج طلا از سیم کارت، ابتدا لازم است سیمکارت کاملاً خرد یا پودر شود. سپس، قطعات پودر شده در ظرفی نیمه پر از اسید نیتریک و آب قرار داده میشوند تا فلزات پایه مانند مس، نیکل و سرب حل شوند. پس از این مرحله، تیزاب سلطانی (آکوا رگیا) برای حل کردن طلای موجود در پودر باقیمانده استفاده میشود.
محلول حاصل سپس با مواد شیمیایی خنثیکننده مانند اوره یا اسید سولفامیک تصفیه میشود. این فرآیند باعث تهنشینی طلای خالص میشود که در نهایت میتوان آن را فیلتر و خشک کرد.
استخراج طلا از رم و هارد
روش استخراج طلا از رم یا هارد مشابه فرآیند سیم کارت است. ابتدا برد مدار چاپی به قطعات کوچک خرد میشود و در اسید هیدروکلریک قرار داده میشود. این کار باعث حل شدن فلزات پایه مانند مس، نیکل و سرب میشود. پس از صاف کردن محلول و حذف تفالهها، اسید نیتریک به محلول اضافه میشود تا فرآیند تهنشینی طلا آغاز شود.
محلول حاصل با آب مقطر رقیق شده و با استفاده از مواد احیاکننده، طلا به صورت خالص تهنشین میشود. سپس طلای ته نشین شده با کاغذ صافی فیلتر و با آب شسته میشود تا آماده استفاده گردد.
استخراج طلا از سایر لوازم الکترونیکی
یکی از رایج ترین و محبوبترین روش های خانگی استخراج طلا، استفاده از قطعات الکترونیکی است. بسیاری از محصولات الکتریکی، از تلفن های همراه و لپتاپها گرفته تا تلویزیونها و تجهیزات شبکه، در اتصالات خود از طلا بهره میبرند. همین موضوع باعث شده افراد زیادی در سراسر جهان اقدام به جمع آوری این دستگاه ها و بازیابی طلای موجود در آنها برای سرمایه گذاری یا استفاده شخصی کنند.
استخراج طلا از سی پی یو، تلویزیون و بردهای کامپیوتر
استخراج طلا از سی پی یو مشابه فرآیند استخراج از رم است و همان اصول پایه در آن اعمال میشود. همچنین، تلویزیون و بردهای کامپیوتر از دیگر منابع مهم طلا در خانه و محیط های کاری محسوب میشوند. در این بخش، مراحل کامل استخراج طلا از این قطعات به روش خانگی و با استفاده از اسید نیتریک توضیح داده میشود.
استخراج طلا از برد تلویزیون
تلویزیونها به دلیل داشتن مدارهای الکترونیکی متعدد، حاوی مقادیر قابل توجهی طلا در اتصالات و پینهای خود هستند. روش استخراج طلا از برد تلویزیون مشابه سایر بردهای الکترونیکی است و بر پایه حل کردن فلزات پایه با اسید نیتریک و جداسازی طلای خالص انجام میشود.
استخراج طلا از برد کامپیوتر و سی پی یو
بردهای کامپیوتر و قطعاتی مانند سی پی یو نیز مقادیر اندکی طلا دارند که میتوان با روشهای شیمیایی بازیابی کرد. برای انجام این فرآیند، مواد و تجهیزات زیر مورد نیاز هستند:
بردهای کامپیوتر یا قطعات الکترونیکی حاوی طلا
مواد شیمیایی: اسید سولفوریک، اسید نیتریک، آب مقطر، تیزآب سلطانی
تجهیزات ایمنی: دستکش مقاوم، عینک محافظ، ماسک، روپوش
ظروف شیشه ای مقاوم برای واکنش ها
مراحل استخراج طلا به ترتیب زیر است:
جمع آوری و آماده سازی مواد: ابتدا بردها و قطعات حاوی طلا جمع آوری شده و مواد شیمیایی و تجهیزات ایمنی آماده میشوند.
جداسازی قطعات طلا دار: قطعات برد که حاوی طلا هستند شناسایی و جدا میشوند.
پاک سازی و آشغالزدایی: قطعات جدا شده با اسید سولفوریک [استخراج طلا از برد با سولفوریک اسید] رقیق شسته میشوند تا ناخالصی ها و مواد اضافی حذف گردد.
حل کردن طلا: با استفاده از اسید نیتریک [استخراج طلا از برد با نیتریک اسید] ، طلا از قطعات برد جدا میشود و در محلول حل میگردد.
رسوب دهی طلا: با افزودن مواد احیاکننده مانند اسید اگزالیک، طلای موجود در محلول ته نشین و خالص سازی میشود.
جمع آوری و تصفیه: طلای رسوب کرده فیلتر شده و با آب شستشو میشود تا کاملاً خالص گردد.
ذوب و شکلدهی: طلای خالص را در دمای بالا ذوب کرده و به شکل شمش یا قطعات قابل استفاده درمیآورند.
این روش، اگرچه در خانه قابل انجام است، نیازمند رعایت دقیق نکات ایمنی و استفاده از تجهیزات محافظتی است، زیرا اسیدهای قوی و مواد شیمیایی میتوانند خطرناک باشند.
استخراج و بازیافت طلا از باتری
استخراج طلا از باتریهای قلمی و باتری موبایل یک فرآیند نسبتاً پیچیده است که نیازمند دقت و استفاده از مواد شیمیایی مناسب میباشد. در این روش ابتدا باتری باز شده و بخشهای داخلی آن جدا میشوند. سپس قطعات جداشده تحت تاثیر محلولهای شیمیایی حاوی اسیدها و بازهای قوی قرار میگیرند تا فلزات مورد نظر، از جمله طلا، از دیگر مواد موجود تفکیک شوند. پس از تجزیه شیمیایی، محلول حاصل شامل مراحل تصفیه و بازیابی طلا میشود که با استفاده از مواد شیمیایی ویژه، طلا از سایر فلزات و ناخالصیها جدا میگردد. در نهایت طلای بهدستآمده ذوب میشود تا خالصسازی نهایی انجام شده و طلای خالص آماده استفاده گردد.
استخراج و بازیافت طلا از لامپ
لامپها نیز منبعی بالقوه برای استخراج طلا محسوب میشوند. لامپهای LED به طور تقریبی شامل ۱۴ درصد مواد معدنی، ۳۶ درصد پلیمر و ۵۰ درصد فلزات هستند و با جداسازی و بازیابی اجزای فلزی آنها میتوان طلا را استخراج کرد. ابتدا اجزای مختلف لامپ از هم تفکیک شده و سپس خرد و به قطعات کوچک تبدیل میشوند. مرحله بعد شامل حل کردن فلزات موجود در این قطعات با استفاده از محلول های اسیدی قوی مانند اسید هیدروکلریک [استخراج طلا با جوهر نمک] یا تیزاب سلطانی [استخراج طلا از برد با تیزاب سلطانی] است. پس از حل شدن فلزات، با افزودن مواد شیمیایی رسوب دهنده، طلا از سایر فلزات جدا شده و امکان جمعآوری و استفاده مجدد آن فراهم میگردد.
روش خانگی استخراج طلا از سنگ و سنگ معدن
استخراج طلا از سنگ یکی از دشوارترین و تخصصی ترین شیوههای بازیابی طلا محسوب میشود و برای انجام آن در سطح خانگی به مواد اولیه مشخصی مانند پودر UX 860 و محلول GX نیاز است. پیش از پرداختن به جزئیات، باید توجه داشت که این فرآیند علاوه بر پیچیدگی های فنی، دارای حساسیت های ایمنی و همچنین ملاحظات قانونی است. در بسیاری از کشورها استخراج طلا از سنگ در محیط های غیرکارگاهی ممنوع بوده و بدون مجوز رسمی قابل انجام نیست. بنابراین پیش از هر اقدامی، بررسی قوانین محلی و آگاهی از خطرات احتمالی ضروری خواهد بود. در ادامه مراحل این فرآیند بهگونهای توضیح داده شده که تصویری روشن و قابل فهم از روند استخراج ارائه دهد.
مرحله اول: خردایش و آسیاب سنگ طلا
در ابتدا باید سنگ حاوی طلا را به اندازههای کوچکتر تبدیل کرد. این کار با ضربات چکش انجام میشود. سپس برای دستیابی به پودری کاملاً ریز و یکنواخت، سنگ خردشده را با استفاده از آسیاب خانگی مجهز به تیغه استیل آسیاب میکنند. هرچه دانهبندی سنگ ریزتر باشد، راندمان واکنشهای شیمیایی بعدی افزایش مییابد.
مرحله دوم: آماده سازی محلول استخراج
پس از پودر شدن سنگ، حدود ۵۰۰ گرم از خاک حاوی طلا را در یک ظرف شیشهای دو لیتری بریزید. سپس ۵۰۰ سیسی آب گرم به ظرف اضافه کنید. در ادامه بین ۲۵ تا ۵۰ گرم پودر UW 860 داخل محلول ریخته و کاملاً هم بزنید تا مخلوط به حالت یکنواخت برسد. این محلول نقش حلکننده اولیه را داشته و زمینه واکنشهای بعدی را فراهم میکند.
مرحله سوم: گرم کردن محلول
برای فعال شدن ترکیبات موجود در محلول، ظرف را روی یک منبع حرارت غیرمستقیم مانند اجاق یا پیکنیک قرار دهید تا دما به حدود ۵۰ درجه سانتیگراد برسد. در صورتی که از هیتر آزمایشگاهی استفاده میکنید، امکان قرار دادن ظرف بهطور مستقیم وجود دارد. کنترل دما در این بخش اهمیت زیادی دارد.
مرحله چهارم: افزودن تدریجی اسید نیتریک
در این مرحله اسید نیتریک در مقدار کم و بهصورت مرحلهای به محلول افزوده میشود. بهتر است هر ده دقیقه مقدار اندکی از اسید به محلول اضافه شده و محلول مجدداً هم زده شود. این واکنش که بین دو تا سه ساعت طول میکشد، موجب حل شدن طلا خواهد شد. در طول این فرآیند باید مرتب واکنش محلول بررسی شود تا از اتمام واکنش و جلوگیری از واکنشهای ثانویه ناخواسته اطمینان حاصل شود.
مرحله پنجم: جداسازی محلول حاوی طلا
پس از تکمیل واکنشها، باید محلول از باقیمانده سنگ جدا شود. با استفاده از فیلتر پارچهای یا کاغذ صافی میتوان ذرات جامد را از محلول جدا کرد. محلول صافشده که حاوی طلا است در ظرف دیگری جمعآوری میشود.
مرحله ششم: بازیابی طلا از محلول
برای استخراج طلا از محلول، از ترکیبات آلی مانند متیلآمین استفاده میشود. این ماده باعث حل شدن طلا در فاز آلی میشود. سپس با افزودن یک عامل اکسیدکننده نظیر کلرید آمین، طلا به حالت ذرات جامد رسوب کرده و از محلول جدا میشود. در نهایت ذرات طلای تهنشینشده مجدداً توسط فیلتر جمعآوری میشوند.
مرحله هفتم: شستشو و خشک سازی
برای پاک سازی رسوب طلا، آن را با آب مقطر شستشو دهید تا هرگونه ناخالصی سطحی حذف شود. سپس با استفاده از دستگاه حرارتی ملایم مانند سشوار، دستگاه خشک کن یا جریان هوای گرم، طلا را خشک کنید. لازم است طلا کاملاً خشک شود تا برای مرحله ذوب آماده باشد.
مرحله هشتم: ذوب و خالص سازی نهایی
در پایان، طلای خشکشده را میتوان با کمک کوره گازی یا الکتریکی ذوب کرد. در این مرحله فلز به حالت مذاب درآمده و میتوان آن را به شکل دلخواه قالبگیری کرد. توجه به اصول ایمنی مانند استفاده از دستکش نسوز، ماسک مناسب و فضای تهویهدار در این مرحله ضروری است، زیرا ذوب فلزات در محیطهای خانگی خطرات قابلتوجهی دارد.
در مجموع باید یادآور شد که استخراج طلا از سنگ به دلیل ماهیت شیمیایی و فنی فرآیند، یک فعالیت پرخطر است و تنها افرادی که آشنایی کامل با مواد شیمیایی و نکات ایمنی دارند باید اقدام به انجام آن کنند. همچنین رعایت کامل قوانین و استانداردهای محلی از اهمیت بالایی برخوردار است تا از بروز مشکلات حقوقی یا خطرات جانی جلوگیری شود.
استخراج طلا از خاک
امروزه یکی از رایج ترین روشهای جداسازی طلا از خاک، استفاده از شیوه های سنتی مانند سیانیداسیون است؛ روشی که سال هاست در صنایع معدنی بهعنوان راهکاری مؤثر مورد استفاده قرار میگیرد. با وجود کارآمدی این متدها، چالش های زیست محیطی و هزینه های بالا باعث شدهاند که پژوهشگران بهدنبال فناوری های نوین و کم خطرتر باشند.
در سالهای اخیر، تمرکز قابلتوجهی بر توسعه تکنیکهای پیشرفته برای استخراج طلا از منابع غیرمعمول مانند ضایعات الکترونیکی، خاک های کمعیار و حتی محلول های اسیدی [استخراج طلا با اسید] حاصل از فعالیت های معدنی صورت گرفته است. این پژوهشها نشان میدهند که صنعت استحصال طلا در حال حرکت بهسمت روش هایی است که علاوه بر افزایش راندمان، تأثیرات منفی بر محیط زیست را به حداقل برسانند.
به طور کلی، روند جهانی استخراج طلا در مسیر تحول قرار دارد و نوآوری های جدید میتوانند زمینهساز فرآیندهایی شوند که هم از نظر اقتصادی مقرونبهصرفهتر باشند و هم از نگاه زیستمحیطی، پایدار و قابلقبول تلقی شوند.
استخراج طلا به روش ذوب
ذوب کردن [استخراج طلا از برد با روش قالکاری] یکی از قدیمی ترین و شناخته شده ترین روشها برای بازیابی طلا از سنگ معدن یا سایر مواد حاوی طلا است. در این فرآیند، ترکیبات همراه با حرارت زیاد ذوب شده و طلا بهصورت خالصتر جدا میشود. اگرچه این روش از گذشته تاکنون کاربرد گستردهای داشته، اما به دلیل مصرف انرژی بالا، هزینه های سنگین و خطرات زیستمحیطی – بهویژه در صورت استفاده از مواد شیمیایی مانند سیانید – با انتقاداتی همراه است.
به همین دلیل، طی سال های اخیر دستاوردهای مهمی در زمینه تولید روش های جایگزین به دست آمده است. فناوریهای نوینی مانند استخراج بیولوژیکی، فرآیندهای الکتروشیمیایی و روش های کممصرفتر حرارتی در حال توسعه هستند تا ضمن حفظ بازدهی، خسارات زیستمحیطی به حداقل برسد.
در نتیجه، هرچند ذوب کردن همچنان یکی از روشهای سنتی و قابل اعتماد برای جداسازی طلا محسوب میشود، اما استفاده از این تکنیک به مرور در حال کاهش است و جای خود را به شیوههای جدیدتر، ایمنتر و سازگار با محیط زیست میدهد؛ روشهایی که میتوانند آینده استخراج طلا را دگرگون کنند.
دیدگاه خود را ثبت کنید
تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟در گفتگو ها شرکت کنید.